Skip to main contentOpen accessibility widget
Disability

Титлови за видео за глуви и наглуви лица: податоци за Европа

Оштетен слух во Европа по земји и како титловите и транскриптите помагаат.

Author avatar

Kiril Petrovski

Author

Видеоплеер на веб-страница: презентер со јасни титлови на дното на екранот и транскрипт под плеерот

Титлови за видео за глуви и наглуви лица во Европа

Ако најважната реченица во видеото е само изговорена, голем дел од публиката никогаш нема да ја чуе.

Накратко

Титловите го претвораат говорот и важните звуци од видеото во текст што се појавува истовремено со нив, а транскриптот ја дава истата содржина како обичен текст покрај плеерот. Според проценката на СЗО, околу 190 милиони луѓе во Европскиот регион на СЗО, приближно секој петти, имаат одреден степен на оштетен слух или глувост. Во ЕУ, во 2025 година, 11,4% од лицата на 16 и повеќе години изјавиле дека имаат умерени или сериозни тешкотии со слухот, а кај лицата на 75 и повеќе години тој удел е 38,0% (Евростат). WCAG 2.2 бара титлови за снимено видео во критериумот 1.2.2 Captions (Prerecorded) и за видео во живо во критериумот 1.2.4 Captions (Live).

Кому му користат титловите и транскриптите?

  • На глувите лица. За многу глуви лица, знаковниот јазик е мајчин, а пишаниот јазик им е втор јазик. Титловите им се неопходни, а за најважната содржина најдобро е толкување на знаковен јазик.
  • На наглувите лица. Повеќето луѓе со оштетен слух не се целосно глуви. Дел од говорот го слушаат, но пропуштаат зборови, особено кога има музика во позадина, кога некој зборува брзо или кога звукот е лош. Титловите ги пополнуваат празнините.
  • На постарите лица. Со возраста оштетувањето на слухот станува многу почесто, како што покажуваат податоците подолу.
  • На луѓето со тешкотии во обработката на звукот или со вниманието, како и на оние што гледаат видео на јазик што не им е мајчин.
  • На секој што гледа без звук, во воз, во заедничка канцеларија или покрај дете што спие.

Транскриптот им помага и на глувослепите корисници што читаат со брајов дисплеј, на оние со бавна интернет-врска и на секој што сака да пребарува низ содржината или само да ја прелета наместо да го гледа видеото.

Колку луѓе во Европа имаат оштетен слух?

Податоци за цела Европа:

  • Според проценката на СЗО, околу 190 милиони луѓе во Европскиот регион на СЗО имаат одреден степен на оштетен слух или глувост, што според неа се 20% од населението, односно секој петти. Тоа е проценка добиена со модел и ги вклучува и благите оштетувања на слухот.
  • На светско ниво, СЗО проценува дека 430 милиони луѓе (над 5% од светското население) имаат потреба од рехабилитација поради оштетување на слухот што ги попречува во секојдневието, а предвидува дека до 2050 година речиси 2,5 милијарди луѓе ќе имаат одреден степен на оштетен слух.
  • Во ЕУ, во 2025 година, 11,4% од лицата на 16 и повеќе години изјавиле дека имаат умерени или сериозни тешкотии со слухот, а 1,8% дека имаат сериозни тешкотии. Извор: Евростат, EU-SILC 2025, според изјава на испитаниците.
  • Ако се пресмета врз населението на ЕУ на 16 и повеќе години на 1 јануари 2025 година (381,6 милиони), тоа се околу 43 милиони луѓе со умерени или сериозни тешкотии со слухот и околу 7 милиони со сериозни тешкотии. Ова е наша пресметка врз основа на податоците на Евростат, а не официјален податок.

Тешкотиите со слухот нагло растат со возраста (ЕУ-27, 2025, умерени или сериозни):

ВозрастТешкотии со слухот
Од 16 до 64 години5,6%
65 и повеќе години27,5%
75 и повеќе години38,0%

Извор: Евростат, ilc_hch19, EU-SILC 2025.

Податоци по земји, EU-SILC 2025 (лица на 16 и повеќе години, според изјава на испитаниците):

ЗемјаУмерени или сериозни тешкотии со слухотСериозни тешкотии со слухот
ЕУ-2711,4%1,8%
Германија11,1%2,5%
Франција11,5%1,9%
Италија7,4%1,2%
Шпанија14,0%2,6%
Полска11,0%1,5%
Холандија18,7%1,4%
Белгија9,0%1,1%
Австрија13,3%1,3%
Шведска14,1%1,2%
Данска21,3%1,6%
Финска14,0%1,7%
Ирска7,8%1,5%
Португалија12,3%2,3%

Извор: база на податоци на Евростат ilc_hch19, 2025, преземено во ноември 2026 година. Одговорите делумно зависат од тоа како луѓето ги разбрале прашањата, па разликите меѓу земјите треба да се толкуваат претпазливо.

Зошто бројките на СЗО и на Евростат толку се разликуваат? Затоа што мерат различни работи. 190-те милиони на СЗО се проценка добиена со модел за секакво оштетување на слухот во целиот Европски регион на СЗО, вклучително и благо оштетување што луѓето можеби не го забележуваат или не го пријавуваат. 11,4% на Евростат се возрасните во ЕУ што самите изјавиле дека имаат умерени или сериозни тешкотии со слухот. Двата податоци покажуваат во иста насока: оштетениот слух е чест, а со годините станува многу чест.

Што се случува кога видеото нема титлови

Видеото денес е насекаде на комерцијалните веб-страници: презентации на производи, воведни тури низ апликации, вебинари, промоции на настани, упатства за корисничка поддршка и кратки клипови од социјалните мрежи вградени на страниците за кампањи. Најчести пречки се:

  1. Нема никакви титлови. Видеото едноставно нема текстуална трака.
  2. Автоматски титлови што никој не ги проверил. Автоматското препознавање говор греши кај имињата, цените, адресите и стручните термини, а токму тие податоци им се потребни на луѓето.
  3. Титлови втиснати во самата слика, со слаб контраст или премали за да се прочитаат на телефон.
  4. Важните информации се само во звукот. Презентерот вели „автобусот тргнува од старото пристаниште“, но тоа никаде не пишува на страницата.
  5. Видео што само се пушта со звук, без видливо копче за пауза или исклучување на звукот. Ова им пречи на корисниците на читачи на екран и на многу други, не само на лицата со оштетен слух.
  6. Аудиосодржина без транскрипт, како подкасти и снимени телефонски пораки.
  7. Преноси во живо без титлови во живо, поради што глувите и наглувите лица не можат да следат вебинари и настани.

Испробајте сами

Во нашиот бесплатен пример за титлови во Симулаторот за пристапност, „Without a sound“, гледате кратко промотивно видео за измислен концерт. Задачата е да дознаете од каде тргнува бесплатниот автобус.

Видеото намерно е без звук: во овој пример воопшто не се слуша ништо. Презентерот точно кажува од каде тргнува автобусот, но без звук и без титлови таа реченица никогаш не стигнува до вас. Кога ќе изберете „Show the fix“, се појавуваат титлови усогласени со говорот, а под плеерот се додава целосен транскрипт. Видеото и понатаму е без звук: се менува само тоа што зборовите сега ви се достапни. Може да паузирате во секое време и да се префрлате меѓу двете верзии за да ги споредите.

Примерот прикажува една пречка во дизајнот. Не го претставува ничие лично искуство, а оштетувањето на слухот многу се разликува од човек до човек.

Како да ги направите видеото и звукот на веб-страницата пристапни

Во загради се наведени критериумите за успешност од WCAG 2.2 што најчесто се засегнати.

Титлови

  • На секое снимено видео со говор или со важни звуци додајте точни титлови, усогласени со звукот. (1.2.2 Captions (Prerecorded) – титлови (снимена содржина), ниво A)
  • За видео во живо, како вебинари и преноси, обезбедете титлови во реално време. (1.2.4 Captions (Live) – титлови (во живо), ниво AA)
  • Наведете кој зборува кога тоа не е очигледно, како и важните звуци, на пример [аплауз] или [аларм].
  • Користете титлови што може да се вклучат или исклучат (посебна датотека со титлови, на пример WebVTT), наместо да ги втиснувате во самото видео. Така корисниците може сами да ги вклучуваат и исклучуваат и да им ја менуваат големината.
  • Ако почнувате од автоматски титлови, секогаш нека ги прегледа и поправи човек, особено имињата, бројките и местата.

Транскрипти и алтернативи

  • За аудиосодржините, како подкастите, обезбедете транскрипт. (1.2.1 Audio-only and Video-only (Prerecorded) – само аудио и само видео (снимена содржина), ниво A)
  • Покрај секое видео објавете целосен транскрипт, со имињата на говорниците и важните звуци. За снимено видео, највисокото ниво бара целосна текстуална алтернатива што ги опфаќа и визуелните информации. (1.2.8 Media Alternative (Prerecorded) – медиумска алтернатива (снимена содржина), ниво AAA)
  • Ако во видеото важни информации се прикажани само визуелно, додајте аудиоопис или текстуална алтернатива, за да ги добијат и слепите корисници. (1.2.3 Audio Description or Media Alternative (Prerecorded) – аудиоопис или медиумска алтернатива (снимена содржина), ниво A; 1.2.5 Audio Description (Prerecorded) – аудиоопис (снимена содржина), ниво AA)

Плеерот и страницата

  • Не пуштајте звук автоматски. Ако звукот автоматски трае подолго од три секунди, обезбедете јасно видлив начин да се паузира, запре или да се намали јачината. (1.4.2 Audio Control – контрола на звукот, ниво A)
  • Изберете плеер чии контроли, вклучително и копчето за титлови, работат со тастатура и со читач на екран.
  • Важните податоци, како места, датуми, часови и цени, ставете ги и во текстот на страницата, не само во видеото.

Автоматските алатки може да ви кажат дека на страницата има видео, но не и дали титловите се точни. Нашата бесплатна алатка за проверка на пристапноста ви дава брз преглед на веб-страницата, а ревизијата на пристапноста вклучува и рачна проверка на видео- и аудиосодржините. Повеќе за критериумите за успешност и нивоата прочитајте во нашиот водич за принципите, нивоата и стандардите на WCAG.

Што значи Европскиот акт за пристапност за видеото

Европскиот акт за пристапност (European Accessibility Act, EAA; Директива (EU) 2019/882) се однесува на услугите за потрошувачи по 28 јуни 2025 година, меѓу кои е-трговијата, банкарските услуги за потрошувачи, е-книгите, електронските комуникации, услугите за патнички превоз и услугите што овозможуваат пристап до аудиовизуелни медиумски услуги.

За видеото најважни се три дела од Директивата (официјален македонски превод не постои; цитатите се наш превод од англискиот текст):

  • Веб-страници и апликации. Опфатените услуги треба своите веб-страници и мобилни апликации да ги направат пристапни „на доследен и соодветен начин, така што ќе бидат восприемливи, оперативни, разбирливи и робусни“ (Прилог I, дел III, точка (c)). Видеото станува восприемливо без звук токму со титлови и транскрипти.
  • Користење без слух. „Кога производот или услугата обезбедува звучни начини на работа, треба да обезбеди најмалку еден начин на работа за кој не е потребен слух“ (Прилог I, дел VII – функционални критериуми, точка (d)).
  • Аудиовизуелни медиумски услуги. Услугите што овозможуваат пристап до аудиовизуелни медиуми треба да обезбедат компонентите за пристапност (услугите за пристап), „како што се титловите за глуви и наглуви лица, аудиоописот, изговорените титлови и толкувањето на знаковен јазик, да се пренесуваат целосно, со соодветен квалитет за точен приказ и усогласено со звукот и сликата“, како и пристапни електронски програмски водичи (Прилог I, дел IV, точка (b)).

Една подробност често се превидува: Директивата не се однесува на „снимени временски зависни медиуми [аудио- и видеозаписи] објавени пред 28 јуни 2025 година“ на веб-страниците и мобилните апликации (член 2(4), точка (a)). Видеата што ги објавувате од тој датум наваму се опфатени, а и постарите вреди да се поправат, бидејќи купувачите и понатаму ги гледаат. Микропретпријатијата што даваат услуги (помалку од 10 вработени и годишен промет или вкупен биланс до 2 милиони евра) се изземени од барањата за услугите. Спроведувањето го уредува националниот закон на секоја земја.

Често поставувани прашања

Која е разликата меѓу титлови и преводни титлови?

Во секојдневниот говор во Европа двата поима често се мешаат. Строго земено, преводните титлови (subtitles) го преведуваат дијалогот за гледачите што слушаат, но не го разбираат јазикот, а титловите за глуви и наглуви (captions, или „subtitles for the deaf and hard of hearing“) покажуваат и кој зборува и кои важни звуци се слушаат. За пристапност ви треба вториот вид.

Дали автоматските титлови се доволни?

Тие се добар почеток, но не и готов производ. Автоматските титлови често грешат кај имињата, бројките и стручните термини. WCAG бара титлови што точно ја пренесуваат содржината, па пред објавувањето човек треба да ги прегледа и поправи.

Дали ми требаат титлови ако во видеото никој не зборува?

Ако во видеото нема звук што носи информации, титлови не се потребни, но тоа треба да се наведе. Ако видеото пренесува информации визуелно, обезбедете текстуален опис или аудиоопис, за да ги добијат истите информации и слепите и слабовидните корисници.

Дали транскриптот може да ги замени титловите?

Не, кај видео со звук. Транскриптот е задолжителен за аудиосодржини и е одличен додаток кон видеото, но на тие што гледаат им требаат титлови усогласени со говорот за да можат да следат. Кога можете, обезбедете ги и двете.

Колку луѓе во Европа имаат оштетен слух?

Според проценката на СЗО, околу 190 милиони луѓе во Европскиот регион на СЗО, приближно секој петти, имаат одреден степен на оштетен слух или глувост. Во ЕУ, во 2025 година, 11,4% од лицата на 16 и повеќе години изјавиле дека имаат умерени или сериозни тешкотии со слухот (Евростат, EU-SILC).

Погледнете го своето видео со туѓи очи

Испробајте го примерот за титлови во симулаторот заедно со тимот што ја подготвува содржината, а потоа проверете ги своите страници со бесплатната алатка за проверка на пристапноста на EaseAccess24.

Извори

  1. WHO Regional Office for Europe, Ear and hearing care: questions and answers (30 јануари 2023): https://www.who.int/europe/news-room/questions-and-answers/item/ear-and-hearing-care
  2. WHO Regional Office for Europe, информативен лист Vision and hearing loss (30 јануари 2023): https://www.who.int/europe/news-room/fact-sheets/item/vision-and-hearing-loss
  3. WHO, информативен лист Deafness and hearing loss: https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/deafness-and-hearing-loss
  4. Евростат, Persons reporting basic activity difficulty by sex, age, level of difficulty, type of basic action and risk of poverty threshold (ilc_hch19), EU-SILC 2025, лица на 16+ години: https://ec.europa.eu/eurostat/databrowser/view/ilc_hch19/default/table
  5. Евростат, Population on 1 January by age and sex (demo_pjan), 2025: https://ec.europa.eu/eurostat/databrowser/view/demo_pjan/default/table
  6. W3C, Web Content Accessibility Guidelines (WCAG) 2.2: https://www.w3.org/TR/WCAG22/
  7. W3C, Understanding Success Criterion 1.2.2: Captions (Prerecorded): https://www.w3.org/WAI/WCAG22/Understanding/captions-prerecorded.html
  8. Directive (EU) 2019/882 on the accessibility requirements for products and services (European Accessibility Act): https://eur-lex.europa.eu/eli/dir/2019/882/oj
  9. European Commission, European Accessibility Act: https://commission.europa.eu/strategy-and-policy/policies/justice-and-fundamental-rights/disability/union-equality-strategy-rights-persons-disabilities-2021-2030/european-accessibility-act_en
  10. EaseAccess24 Accessibility Simulator, Without a sound (deaf and hard of hearing): https://simulator.easeaccess24.com/simulate/captions/
Share this post

You might also like

Two more articles worth reading while this topic is still fresh.

Рака посегнува кон големи, добро раздвоени копчиња плус и минус и копче „Confirm“ на екран за купување билети на паметен телефон

Моторна пристапност: тремор, големина на копчињата и податоци за Европа

Тремор, артритис и моторна попреченост во Европа: како до поголеми копчиња.

Детали за настан зголемени на 200%: бледосив текст пресечен од фиксна рамка, а до него верзија со силен контраст во која текстот уредно се прелева во нов ред

Слаб вид во Европа: статистика, контраст и зумирање на 200%

Слаб вид во Европа: бројки и како помагаат контрастот, зумот и прелевањето.