De EAA-boete in Italië is € 40.000, maar bij een omzet boven € 500 miljoen wordt het 5% van de omzet
Volgens het Italiaanse EAA-decreet bedraagt de boete maximaal € 40.000. Maar volgens hetzelfde artikel, en volgens de eigen richtlijnen van toezichthouder AgID, geldt voor grote aanbieders bij precies dezelfde overtredingen een andere sanctie: tot 5% van de omzet. Hieronder beide teksten, en de drempel die bepaalt welke van de twee geldt.
In het kort
De Italiaanse omzetting van de EAA (D.Lgs. 82/2022) kent een bestuurlijke boete van € 5.000–€ 40.000 voor wie de toegankelijkheidsverplichtingen overtreedt, plus € 2.500–€ 30.000 voor wie bevelen van de toezichthouder negeert of een inspectie belemmert (art. 24). Biedt u diensten aan het publiek aan via een website of app en bedraagt uw gemiddelde omzet over de afgelopen drie jaar meer dan € 500 miljoen? Dan past het decreet zelf voor overtreding van diezelfde verplichtingen uit art. 24 lid 1 de sanctie uit de wet-Stanca toe, en de gepubliceerde richtlijnen van AgID bevestigen dat: tot 5% van de omzet. Die sanctie komt pas in beeld als u een formele aanmaning om het probleem op te lossen naast u neerlegt. Eén toezichthouder (AgID) handhaaft beide, volgens een sanctieprocedure die in mei 2026 is vastgesteld.
Die € 40.000 is niet het hele verhaal
Bijna elke lijst met “EAA-boetes per land” noemt voor Italië € 5.000–€ 40.000 en gaat dan door naar het volgende land. Dat bedrag klopt, en voor de meeste bedrijven is het ook het bedrag dat geldt. Alleen is het niet het maximum.
Italië heeft twee toegankelijkheidswetten naast elkaar, net als Frankrijk. Maar de fout gaat precies andersom. In Frankrijk noemt men het bedrag uit de andere wet en komt men op een veel te hoog bedrag uit. In Italië noemt men het bedrag uit de EAA-wet en komt men voor grote bedrijven op een veel te laag bedrag uit.
- Het EAA-spoor: D.Lgs. 82/2022. In werking sinds 16 juli 2022, met verplichtingen die gelden vanaf 28 juni 2025. Het gaat om het gebruikelijke EAA-pakket: e-commerce, bankdiensten voor consumenten, elektronische communicatie, toegang tot audiovisuele media, e-books en e-readers, personenvervoer, zelfbedieningsterminals en computerhardware voor consumenten.
- Het Stanca-spoor: Legge 4/2004. De oorspronkelijke Italiaanse toegankelijkheidswet, die in 2018 werd gewijzigd om de Europese richtlijn voor toegankelijkheid van overheidswebsites (Richtlijn (EU) 2016/2102) om te zetten en die toen ook voor grote particuliere bedrijven ging gelden. Ze gaat over websites en mobiele apps en bevat de sanctie van 5% van de omzet.
| EAA-decreet (D.Lgs. 82/2022) | Wet-Stanca (Legge 4/2004) | |
|---|---|---|
| Voor wie | Bedrijven die producten en diensten aanbieden die onder de EAA vallen | Overheidsinstanties, plus particuliere bedrijven met een gemiddelde omzet boven € 500 mln die diensten aanbieden via websites of apps |
| Maximale boete | € 5.000–€ 40.000 (+ € 2.500–€ 30.000 bij gebrek aan medewerking) | Tot 5% van de omzet |
| Wanneer | Zodra een overtreding is vastgesteld | Pas als een formele aanmaning om de overtreding te herstellen wordt genegeerd |
| Toezichthouder | AgID voor diensten (MIMIT voor producten) | AgID |
Wat Italië bijzonder maakt, is dat het EAA-decreet de twee uitdrukkelijk aan elkaar koppelt en dat AgID heeft uitgewerkt hoe dat werkt: de sanctie van 5% uit de oudere wet wordt toegepast op overtredingen van de nieuwere.
Wat de wet zegt
Eerst de sanctie uit het EAA-decreet zelf, art. 24 lid 1:
«[…] l’operatore economico che contravviene alle disposizioni di cui agli articoli 3, 6, commi da 1 a 8, 8 commi da 1 a 7, 9, commi da 1 a 4, 10 e 12, commi da 1 a 4, è punito con la sanzione amministrativa pecuniaria da 5.000 euro a 40.000 euro, tenendo conto dell’entità della non conformità, del numero delle unità di prodotti o di servizi non conformi nonché del numero degli utenti coinvolti. Ai soggetti di cui all’articolo 3, comma 1-bis, della legge 9 gennaio 2004, n. 4, si applica, in ogni caso, la sanzione di cui all’articolo 9, comma 1-bis, della medesima legge.»
(Onze vertaling: “[…] de marktdeelnemer die handelt in strijd met de artikelen 3, 6, leden 1 tot en met 8, 8, leden 1 tot en met 7, 9, leden 1 tot en met 4, 10 en 12, leden 1 tot en met 4, wordt gestraft met een bestuurlijke geldboete van € 5.000 tot € 40.000, waarbij rekening wordt gehouden met de omvang van de non-conformiteit, het aantal niet-conforme eenheden van producten of diensten en het aantal betrokken gebruikers. Op de in artikel 3, lid 1-bis, van wet nr. 4 van 9 januari 2004 bedoelde rechtspersonen is in elk geval de sanctie van artikel 9, lid 1-bis, van die wet van toepassing.”)
— D.Lgs. 27 maggio 2022, n. 82, art. 24, lid 1 (Gazzetta Ufficiale)
Daarnaast bevat art. 24 een tweede boetemarge van € 2.500 tot € 30.000, verdeeld over twee aparte leden: een voor het niet opvolgen van een bevel van de toezichthouder, een voor het niet meewerken aan een inspectie. Art. 24 lid 4 zondert overtredingen binnen aanbestedingsprocedures uit; die vallen onder het aanbestedingswetboek.
Dan de wet-Stanca. De bepaling over het toepassingsgebied, art. 3 lid 1-bis, brengt grote particuliere bedrijven onder de wet:
«La presente legge si applica altresì ai soggetti giuridici diversi da quelli di cui al comma 1, che offrono servizi al pubblico attraverso siti web o applicazioni mobili, con un fatturato medio, negli ultimi tre anni di attività, superiore a cinquecento milioni di euro.»
(Onze vertaling: “Deze wet is ook van toepassing op andere rechtspersonen dan bedoeld in lid 1 die via websites of mobiele applicaties diensten aan het publiek aanbieden, met een gemiddelde omzet over de laatste drie jaar van hun activiteit van meer dan vijfhonderd miljoen euro.”)
— Legge 9 gennaio 2004, n. 4, art. 3, comma 1-bis
En de sanctie in art. 9 lid 1-bis. Die is het waard om helemaal te lezen, want de volgorde is belangrijk:
«L’inosservanza delle disposizioni della presente legge da parte dei soggetti di cui all’articolo 3, comma 1-bis, è accertata e sanzionata dall’AgID […]. Se a seguito dell’istruttoria l’AgID ravvisa violazioni della presente legge, fissa il termine per l’eliminazione delle infrazioni stesse da parte del trasgressore. In caso di inottemperanza alla diffida di cui al periodo precedente, l’AgID applica la sanzione amministrativa pecuniaria fino al 5 per cento del fatturato.»
(Onze vertaling: “Het niet naleven van deze wet door de in artikel 3, lid 1-bis, bedoelde rechtspersonen wordt door AgID vastgesteld en bestraft […]. Stelt AgID na onderzoek overtredingen van deze wet vast, dan bepaalt zij de termijn waarbinnen de overtreder die moet opheffen. Wordt de in de vorige zin bedoelde aanmaning niet opgevolgd, dan legt AgID een bestuurlijke geldboete op van ten hoogste 5 procent van de omzet.”)
— Legge 9 gennaio 2004, n. 4, art. 9, comma 1-bis
De zin die beide wetten verbindt
Dit deel hebben we in geen enkele Engelstalige samenvatting teruggevonden. De tweede zin van art. 24 lid 1 verwijst al naar de sanctie uit de wet-Stanca. AgID werkt dat uit in haar eigen richtlijnen over de toegankelijkheid van diensten, die vóór de vaststelling bij de Europese Commissie zijn gemeld, en schrijft daarin letterlijk dat zij de sanctie van 5% toepast op overtredingen van de verplichtingen uit het EAA-decreet, zodra u boven de drempel zit:
«Ai soggetti erogatori che offrono servizi al pubblico attraverso siti web o applicazioni mobili, con un fatturato medio, negli ultimi tre anni di attività, superiore a cinquecento milioni di euro AgID applica la sanzione amministrativa pecuniaria fino al 5 per cento del fatturato in relazione alla violazione degli obblighi di cui all’articolo 24, comma 1, del decreto.»
(Onze vertaling: “Op aanbieders die via websites of mobiele applicaties diensten aan het publiek aanbieden en een gemiddelde omzet over de laatste drie jaar van hun activiteit van meer dan vijfhonderd miljoen euro hebben, past AgID de bestuurlijke geldboete van ten hoogste 5 procent van de omzet toe bij overtreding van de verplichtingen bedoeld in artikel 24, lid 1, van het decreet.”)
— AgID, Linee Guida sull’accessibilità dei servizi in attuazione dell’articolo 21 del decreto legislativo n. 82 del 2022, versie 1.0 van 4 maart 2026, § 4.2 “Ambito soggettivo” (vastgesteld bij Determinazione n. 38/2026; vooraf aan de Commissie gemeld als TRIS-melding 2025/0442/IT)
Leg dat naast art. 24 lid 1 en het gevolg is duidelijk: dezelfde overtreding door hetzelfde bedrijf levert onder de drempel een boete van maximaal € 40.000 op, en erboven een boete van maximaal 5% van de omzet. Bij € 500 miljoen omzet is 5% al € 25 miljoen: meer dan 600 keer het bedrag dat overal wordt genoemd, en ruim het grootste toegankelijkheidsrisico in de EU.
Wel twee kanttekeningen. De sanctie van 5% zelf staat in de wet-Stanca. Het decreet verwijst ernaar (“si applica, in ogni caso”), en de richtlijnen van AgID, die bij de Commissie zijn gemeld, werken uit hoe ze op overtredingen van art. 24 lid 1 wordt toegepast. Een Italiaanse rechter heeft zich er nog niet over uitgesproken. Bovendien spreekt de tekst van fatturato zonder te zeggen of het om de wereldwijde of de Italiaanse omzet gaat, en daarover is nog in geen enkele zaak beslist. Zie 5% dus als het aangekondigde maximum voor grote aanbieders, niet als een te verwachten rekening.
Het moment waarop het misgaat: de genegeerde aanmaning, niet de fout in uw site
De volgorde in art. 9 lid 1-bis is in de praktijk het nuttigste onderdeel van het Italiaanse toegankelijkheidsrecht. De 5% is geen sanctie die meteen wordt opgelegd. AgID doet onderzoek en stelt bij overtredingen eerst een termijn om ze te herstellen. Pas “in caso di inottemperanza alla diffida”, als die formele aanmaning niet wordt opgevolgd, kan de sanctie worden opgelegd.
Wat in Italië tot een boete van een percentage van de omzet leidt, is dus niet een ontoegankelijk afrekenproces. Het is een ontoegankelijk afrekenproces plús een gemiste termijn van AgID. Dat risico hebt u volledig zelf in de hand, op voorwaarde dat iemand de post van de toezichthouder ook echt leest.
Eén toezichthouder, één procedure, nieuw sinds mei 2026
De handhaving was in Italië tot voor kort het zwakke punt. Art. 21(1) van het EAA-decreet wijst de toezichthouder aan:
«L’Agenzia per l’Italia Digitale, in qualità di Autorità di vigilanza sui servizi, qualora sia in possesso di sufficienti elementi per ritenere che un servizio non sia conforme ai requisiti di accessibilità applicabili, ne valuta la conformità […].»
(Onze vertaling: “Wanneer het Agenzia per l’Italia Digitale, als toezichthoudende autoriteit voor diensten, over voldoende aanwijzingen beschikt om aan te nemen dat een dienst niet voldoet aan de toepasselijke toegankelijkheidseisen, beoordeelt het de conformiteit van die dienst […].”)
— D.Lgs. 82/2022, art. 21, lid 1
Op 15 mei 2026 stelde AgID vervolgens Determinazione n. 84/2026 vast, een regeling over de manier waarop overtredingen worden vastgesteld en de boetebevoegdheid wordt gebruikt. De bekendmaking verscheen op 23 mei 2026 in de Gazzetta Ufficiale. De regeling voegt twee eerdere regelingen (Det. 357/2019 en 355/2022) samen tot één kader voor beide wetten. Ze legt vast:
- Hoe een zaak begint. Via klachten op het platform van AgID, de eigen periodieke monitoring van AgID of meldingen van derden. Het vooronderzoek ligt bij de Difensore civico per il digitale (de ombudsman voor digitale rechten) binnen AgID.
- Twee fasen. In de eerste fase wordt nog niet gehandhaafd: AgID kaart het probleem aan, vraagt documentatie op en stelt een redelijke termijn. Een zaak kan in deze fase zonder sanctie worden afgesloten. De tweede fase begint pas als de overtreding blijft bestaan: een formele beschuldiging, het recht om een zienswijze in te dienen en een eindbesluit van de directeur-generaal van AgID.
- Vaste termijnen. Ongeveer 30 dagen om een boeteprocedure te starten zodra vaststaat dat niet aan de eisen wordt voldaan, en ongeveer 90 dagen om die af te ronden.
Met andere woorden: de regeling is nog geen zes maanden oud. Italië heeft pas net bekendgemaakt hoe het precies boetes wil gaan opleggen.
De Italiaanse deadline die buiten Italië niemand kent: 23 september
Los van eventuele boetes kent de wet-Stanca een meldplicht. Overheidsinstanties moeten elk jaar uiterlijk op 23 september via het formulier van AgID voor elke website en app een toegankelijkheidsverklaring (dichiarazione di accessibilità) invullen of bijwerken. Ook grote particuliere bedrijven die onder art. 3 lid 1-bis vallen, publiceren zo’n verklaring, met één uitzondering die hier van belang is. Volgens de FAQ van AgID hoeft dat niet meer als ze marktdeelnemers zijn die diensten aanbieden waarop D.Lgs. 82/2022 van toepassing is:
«Non sono invece più tenuti a presentare la dichiarazione di accessibilità i soggetti che, pur rientrando nelle fattispecie previste dall’art. 3, comma 1-bis, della Legge 4/2004, sono operatori economici di servizi soggetti alle disposizioni del D. Lgs. 82/2022.»
(Onze vertaling: “Niet langer verplicht om de toegankelijkheidsverklaring in te dienen zijn daarentegen de rechtspersonen die weliswaar onder art. 3, lid 1-bis, van wet 4/2004 vallen, maar marktdeelnemers zijn die diensten aanbieden waarop de bepalingen van D.Lgs. 82/2022 van toepassing zijn.”)
— AgID, FAQ over toegankelijkheid (agid.gov.it)
Een groot bedrijf waarvan de dienst op de EAA-lijst staat, valt dus buiten de verplichting tot een verklaring. Een bedrijf dat om andere redenen onder de wet-Stanca valt, houdt die verplichting. Waar de verplichting geldt, is de verklaring gedateerd, openbaar en heel eenvoudig te controleren. Ontbreekt ze, dan bent u dus heel makkelijk in beeld bij de toezichthouder.
Wie houdt toezicht?
Voor diensten: AgID (Agenzia per l’Italia Digitale), en verder niemand. (Op producten houdt het Ministerie van Ondernemingen en Made in Italy, MIMIT, toezicht; art. 18.) Op grond van art. 21 houdt AgID zelfs toezicht op bankdiensten voor consumenten, terwijl bijna alle andere lidstaten die sector bij een financiële toezichthouder onderbrengen. Vergelijk dat met Nederland (zes toezichthouders), Ierland (zes) of Spanje (tot 19 regionale instanties): in Italië is er één toezichthouder, en dus één klachtenkanaal, één interpretatie en één set richtlijnen.
Die richtlijnen verschenen in maart 2026 (Determinazione n. 38/2026). Ze gaan uit van toegankelijkheid “by default” en “by design”: een dienst moet in de standaardinstelling toegankelijk zijn, zonder dat de gebruiker iets hoeft aan te zetten, en toegankelijkheid hoort bij de hele levenscyclus van de dienst in plaats van achteraf te worden toegevoegd. Uit berichtgeving over de richtlijnen blijkt een kritische houding tegenover overlays en toegankelijkheidswidgets als manier om aan de eisen te voldoen.
Wordt er al gehandhaafd?
Er zijn nog geen bevestigde sancties op grond van D.Lgs. 82/2022 bekend. Toch is Italië verder dan “er is niets gebeurd”: de twee ontbrekende onderdelen kwamen dit jaar allebei, de technische richtlijnen in maart 2026 en de sanctieprocedure in mei 2026. Een toezichthouder die net heeft vastgelegd hoe ze boetes oplegt en die al een openbaar klachtenkanaal heeft, is niet van plan die bevoegdheid ongebruikt te laten.
Wat dit betekent voor uw bedrijf
Beantwoord eerst één vraag: was uw gemiddelde omzet over de afgelopen drie jaar hoger dan € 500 miljoen?
- Zo ja, dan riskeert u in Italië niet € 40.000, maar een sanctie van een percentage van de omzet voor dezelfde overtredingen, en geldt de verplichting uit de wet-Stanca voor uw website en app, ook als niets van wat u verkoopt onder de EAA valt. Daarnaast bent u AgID een toegankelijkheidsverklaring verschuldigd, tenzij u een marktdeelnemer bent die diensten aanbiedt waarop D.Lgs. 82/2022 van toepassing is: volgens AgID hoeft u die dan niet meer in te dienen.
- Zo nee, dan is de marge van € 5.000–€ 40.000 uit art. 24 uw maximum, met daarbovenop mogelijk € 2.500–€ 30.000 als u niet meewerkt.
In beide gevallen gaat het pas echt mis door een procedurele stap: AgID geeft u een termijn voordat ze een boete oplegt. Zorg dat u voldoet aan EN 301 549 / WCAG 2.1 niveau AA, bewaar gedateerde documentatie en wijs iemand aan die de post van AgID in de gaten houdt. In Italië hangt het verschil tussen een gesloten dossier en een sanctie van een percentage van de omzet ervan af of iemand op de aanmaning heeft gereageerd.
Veelgestelde vragen
Hoe hoog is de EAA-boete in Italië?
€ 5.000 tot € 40.000 voor overtreding van de toegankelijkheidsverplichtingen, plus € 2.500 tot € 30.000 voor het niet opvolgen van bevelen van de toezichthouder of het belemmeren van een inspectie (art. 24, D.Lgs. 82/2022).
Klopt het dat Italië een boete van 5% van de omzet kan opleggen?
Ja, bij grote aanbieders. Op grond van art. 9 lid 1-bis van Legge 4/2004 kan AgID een sanctie tot 5% van de omzet opleggen aan organisaties die via websites of apps diensten aan het publiek aanbieden en een gemiddelde omzet van meer dan € 500 miljoen hebben. Art. 24 lid 1 van het EAA-decreet past die sanctie ook toe bij overtreding van de verplichtingen uit het decreet zelf, zoals de gepubliceerde richtlijnen van AgID bevestigen. Ze kan pas worden opgelegd als een formele aanmaning om het probleem op te lossen wordt genegeerd.
Wie houdt in Italië toezicht op toegankelijkheid?
AgID, voor beide wetten (MIMIT voor producten). Dat geldt ook voor bankdiensten voor consumenten, die in de meeste lidstaten onder een financiële toezichthouder vallen. Klachten worden onderzocht door de Difensore civico per il digitale.
Valt mijn bedrijf onder de wet-Stanca?
Ja, als uw gemiddelde jaaromzet over de afgelopen drie jaar hoger is dan € 500 miljoen en u via een website of app diensten aan het publiek aanbiedt. Dat staat los van de vraag of wat u verkoopt onder de EAA valt.
Wat is er op 23 september?
Dat is de jaarlijkse deadline waarop overheidsinstanties voor elke website en app de toegankelijkheidsverklaring moeten invullen of bijwerken. Grote particuliere bedrijven die onder de wet-Stanca vallen, publiceren ook een verklaring, maar volgens AgID hoeven bedrijven die marktdeelnemers zijn met diensten onder D.Lgs. 82/2022 dat niet meer te doen.
Lees ook
- ← Terug naar EAA-boetes per land: alle 27 lidstaten vergeleken
- Officiële tekst: D.Lgs. 27 maggio 2022, n. 82 (Gazzetta Ufficiale)
- EAA-sanctie in Frankrijk: het andere land met twee wetten, waar de verwarring precies andersom is
- EAA-boete in Polen: het andere land met een formule, waar de omzet het maximum juist verlaagt in plaats van verhoogt



