Skip to main contentOpen accessibility widget
Compliance

Kary EAA w Estonii: do 20 000 € grzywny i 10 000 € za zignorowany nakaz TTJA

Estonia: do 20 000 € grzywny dla firmy, do 10 000 € za zignorowany nakaz TTJA

Author avatar

Alen Velkov

Author

Estonia - EAA Fines

Kary EAA w Estonii: do 20 000 € za niedostępną usługę i kolejne 10 000 € za zignorowanie nakazu naprawy

Estońska ustawa o dostępności przewiduje dwie sankcje pieniężne. Świadczenie usługi niespełniającej wymagań dostępności jest wykroczeniem, za które firmie grozi grzywna do 20 000 €. Zignorowanie pisemnego nakazu usunięcia braków oznacza dodatkowo grzywnę w celu przymuszenia do 10 000 €. Do tego Estonia publikuje jedne z najbardziej praktycznych oficjalnych wytycznych w całej Unii.

W skrócie

Estońska ustawa wdrażająca EAA – Toodete ja teenuste ligipääsetavuse seadus (LPS) – przewiduje dwie sankcje pieniężne. § 20 uznaje świadczenie usługi niespełniającej wymagań dostępności za wykroczenie (väärtegu): grzywna do 100 jednostek grzywny (trahviühik) dla osoby fizycznej i do 20 000 € dla firmy. § 19 dodaje sunniraha, czyli grzywnę w celu przymuszenia do 10 000 €, gdy nakaz usunięcia braków zostanie zignorowany. Nadzór sprawuje jeden organ – TTJA (Tarbijakaitse ja Tehnilise Järelevalve Amet, estoński urząd ochrony konsumentów i nadzoru technicznego), który na podstawie § 18 może zażądać dostosowania usługi do wymagań, a jeśli żądanie nie zostanie spełnione – ograniczyć świadczenie usługi albo go zakazać. Postępowania w sprawie wykroczeń TTJA prowadzi samodzielnie (§ 21).


Dwie sankcje: grzywna za naruszenie i grzywna w celu przymuszenia za zignorowanie nakazu

Grzywnę przewiduje rozdział ustawy o odpowiedzialności:

„§ 20. Ligipääsetavusnõuetele mittevastava teenuse osutamine (1) Ligipääsetavusnõuetele mittevastava teenuse osutamise eest – karistatakse rahatrahviga kuni 100 trahviühikut. (2) Sama teo eest, kui selle on toime pannud juriidiline isik, – karistatakse rahatrahviga kuni 20 000 eurot.”

(Tłumaczenie własne: „§ 20. Świadczenie usługi niespełniającej wymagań dostępności. (1) Za świadczenie usługi niespełniającej wymagań dostępności – kara grzywny do 100 jednostek grzywny. (2) Za ten sam czyn, jeżeli popełniła go osoba prawna, – kara grzywny do 20 000 euro”.)

– LPS § 20 (Riigi Teataja)

Zgodnie z § 21 TTJA jest organem prowadzącym pozasądowe postępowanie w sprawach tych wykroczeń – urząd, który stwierdza naruszenie, może więc także samodzielnie nałożyć grzywnę. Warto zwrócić uwagę na zakres: § 20 dotyczy usług. Przepis karny ustawy nie wspomina o produktach.

Druga sankcja ma charakter administracyjny i toczy się osobnym torem:

  1. TTJA stwierdza niezgodność – na podstawie zgłoszenia konsumenta albo podczas planowej kontroli.
  2. Zawiadamia firmę i na podstawie § 18 żąda dostosowania produktu lub usługi do wymagań – wydaje ettekirjutus (nakaz).
  3. Jeśli nakaz nie zostanie wykonany, TTJA może ograniczyć udostępnianie w Estonii albo go zakazać lub zażądać wycofania z rynku.
  4. Może też nałożyć grzywnę w celu przymuszenia na podstawie § 19.

Oficjalne wytyczne TTJA wprost opisują zasadę nakładania grzywny w celu przymuszenia:

„Juhul kui teenuseosutaja jätab ettekirjutuse ligipääsetavusnõuetes puuduste kõrvaldamise kohta täitmata, on TTJA-l vajadusel õigus määrata teenuseosutajale sunniraha kuni 10 000 eurot (LPS § 19).”

(Tłumaczenie własne: „Jeżeli usługodawca nie wykona nakazu usunięcia braków w zakresie wymagań dostępności, TTJA ma w razie potrzeby prawo nałożyć na usługodawcę grzywnę w celu przymuszenia w wysokości do 10 000 euro (LPS § 19)”.)

– TTJA, Juhend: Teenuste ligipääsetavusnõuded, v1

Obie sankcje działają inaczej. Sunniraha to narzędzie wymuszania zgodności, a nie kara za czyn popełniony w przeszłości – należy do tej samej rodziny co fińskie uhkasakko, szwedzkie vite i francuskie astreinte. Grozi ona firmie, która ma niedostępną usługę i nie zrobiła tego, co nakazał organ nadzoru. Grzywna z § 20 natomiast karze za samo naruszenie.

20 000 € to niewiele w porównaniu z Czechami, gdzie brak dostępności mieści się w przedziale kar do 400 000 €, ale to prawdziwa grzywna za wykroczenie, a nie tylko środek nacisku.

Grzywna za wykroczenie (§ 20)Grzywna w celu przymuszenia (§ 19)
WysokośćDo 20 000 € dla firmy; do 100 jednostek grzywny dla osoby fizycznejDo 10 000 €
Za coŚwiadczenie usługi niespełniającej wymagań dostępnościNiewykonanie nakazu TTJA
Kto nakładaTTJA jako organ prowadzący postępowanie pozasądowe (§ 21)TTJA

Jeden organ nadzoru z dużymi uprawnieniami kontrolnymi

W Estonii cały system opiera się na TTJA – bez żadnego podziału na sektory. Pod tym względem kraj ten należy do tej samej grupy co Włochy, Austria i Luksemburg, a nie do państw takich jak Słowenia (osiem organów) czy Portugalia (dziesięć): jeden organ, jedna skrzynka na zgłoszenia, jedna interpretacja.

Łagodne są sankcje, a nie uprawnienia. Na podstawie § 17 TTJA może stosować standardowe szczególne środki nadzoru z estońskiej ustawy o ochronie porządku publicznego (Korrakaitseseadus, KorS): żądać dokumentów i informacji (KorS § 30), wzywać usługodawcę do złożenia wyjaśnień (§ 31) i ustalać tożsamość (§ 32), a także – bez zgody posiadacza – dokonywać oględzin rzeczy ruchomych (§ 49), wchodzić do pomieszczeń (§ 50), przeszukiwać je (§ 51) i zatrzymywać rzeczy ruchome (§ 52).

Organ, który może przeszukać siedzibę firmy, sam nałożyć grzywnę do 20 000 €, a potem dołożyć grzywnę w celu przymuszenia, jeśli jego nakaz zostanie zignorowany, ma większość narzędzi w jednym ręku.

Estońskie wytyczne odpowiadają na pytania, na które nie odpowiedział żaden inny organ

Tę część warto przeczytać, nawet jeśli firma nigdy nie będzie sprzedawać w Estonii. Przewodnik TTJA dotyczący usług zawiera praktyczne pytania i odpowiedzi, które rozstrzygają trzy kwestie nurtujące każdego sprzedawcę internetowego w UE. Żaden inny krajowy organ nadzoru, którego materiały przeanalizowaliśmy, nie odniósł się do nich na piśmie.

Odpowiada sprzedawca, nie platforma SaaS. LPS nakłada odpowiedzialność na usługodawcę, czyli sprzedawcę, a nie na właściciela czy twórcę platformy technicznej. Sprzedawca korzystający z wynajmowanej platformy sklepowej lub rozwiązania SaaS odpowiada za dostępność usługi jako całości, niezależnie od tego, kto zbudował technologię, na której ona działa. Tłumaczenie „tym zajmuje się dostawca naszej platformy” niczego nie załatwia.

Zewnętrzne moduły płatności i dostawy to nie „treści osób trzecich”. Płatności przez bank (tzw. pangalink), wtyczki wysyłkowe Omniva czy Itella i podobne rozwiązania nie korzystają z wyłączenia dla treści osób trzecich. Są bowiem integralnymi elementami funkcjonalnymi usługi, które sprzedawca sam wybiera i finansuje – a nie niezależnymi treściami, które tylko wyświetla. To zamyka furtkę, na którą liczy wiele firm: większość procesów zamówienia składa się właśnie z takich modułów.

Osadzone wideo – raz tak, raz nie. Marketingowy kanał z Instagrama może zostać uznany za niezależną treść osoby trzeciej. Film z instrukcją produktu osadzony z YouTube – nie, ponieważ przekazuje informacje niezbędne w ramach umowy z konsumentem. Funkcjonalnie jest więc częścią usługi, bez względu na to, gdzie jest hostowany.

TTJA wyraźnie zamyka też furtkę związaną z okresem przejściowym. Umowy o świadczenie usług zawarte przed 28 czerwca 2025 r. obowiązują do wygaśnięcia, ale nie dłużej niż do 28 czerwca 2030 r. (§ 22 ust. 2). Według wyjaśnień TTJA chroni to jednak istniejące umowy z konsumentami przed zmianą z mocą wsteczną. Nie pozwala natomiast odkładać dostosowania usługi tylko dlatego, że jakaś niezwiązana z tym umowa techniczna czy programistyczna została zawarta przed tą datą. Jeśli po 28 czerwca 2025 r. sprzedajesz konsumentom przez internet, usługa musi spełniać wymagania – bez względu na to, kiedy podpisano umowę na budowę strony.

Wytyczne podają też konkretne przykłady tego, co jest „istotną aktualizacją”, po której treść archiwalna traci wyłączenie:

Traci wyłączenie dla treści archiwalnychNie traci
Zastąpienie nieaktualnego filmu instruktażowegoAutomatyczna aktualizacja cen i stanów magazynowych na stronie produktu, która poza tym się nie zmienia
Dodanie interaktywnego narzędzia do doboru rozmiaruDrobne poprawki CSS lub poprawki bezpieczeństwa
Zmiana kolejności istniejących zdjęć bez dodawania nowych

Czy ktoś został już ukarany?

Nie ma informacji o żadnych nakazach, grzywnach ani grzywnach w celu przymuszenia. Estonia nie jest jednak bierna – i otwarcie mówi, co zamierza.

TTJA opisuje swoje podejście jako oparte na zgłoszeniach, uzupełnione o kontrole planowe:

„Üldjuhul tugineb TTJA tarbijatelt laekunud vihjetele, aga teostatakse ka plaanilist järelevalvet, sel juhul koostab TTJA ise valimi teenustest, mille ligipääsetavusnõuete täitmist kontrollitakse”

(Tłumaczenie własne: „Co do zasady TTJA opiera się na zgłoszeniach konsumentów, ale prowadzi się też nadzór planowy – wówczas TTJA sama dobiera próbę usług, w których sprawdza spełnianie wymagań dostępności”.)

Konkretniej: zatwierdzona w styczniu 2026 r. prognoza zagrożeń TTJA na 2026 r. (ohuprognoos) obejmuje planowaniem nadzoru dostępność w sektorze prywatnym i określa zasadę doboru: kontrole mają dotyczyć usług, „mille kasutajate hulk on suurim ja mille mõju erivajadustega isiku toimetulekule on suurim”, czyli takich, z których korzysta najwięcej osób i które mają największy wpływ na codzienne funkcjonowanie osób z niepełnosprawnościami. Liczby planowanych kontroli nie podano.

Wynikają z tego dwie praktyczne wskazówki. Estonia dobiera usługi do kontroli na podstawie ryzyka, więc jako pierwsze sprawdzane będą największe usługi dla konsumentów. Poza tym TTJA nadzoruje dostępność cyfrową w sektorze publicznym od 2021 r., a więc umie już badać zgodność z wymaganiami – nie musi budować tych kompetencji od zera.

Co to oznacza dla firmy

Estonia daje jedynemu organowi nadzoru zarówno kij, jak i dźwignię. Samo świadczenie niedostępnej usługi jest wykroczeniem, za które firmie grozi grzywna do 20 000 €. Zlekceważenie otrzymanego nakazu oznacza dodatkowo do 10 000 € i możliwy zakaz świadczenia usługi w Estonii.

  1. Zadbaj o to, żeby pisma od TTJA trafiały do kogoś, kto na nie zareaguje. Niezależnie od tego, jak firma radzi sobie z dostępnością, to w praktyce najważniejsza sprawa.
  2. Jeśli prowadzisz dużą usługę dla konsumentów, licz się z tym, że trafisz do kontroli jako jeden z pierwszych. Plan TTJA na 2026 r. stawia na usługi z największą liczbą użytkowników.
  3. Przeczytaj wytyczne TTJA, nawet jeśli Estonia to dla Ciebie mały rynek. Rozstrzygnięcia dotyczące odpowiedzialności platform, modułów płatności i wysyłki oraz osadzonych filmów należą do najkonkretniejszych oficjalnych interpretacji w całej Unii, a ich logikę można wprost przenieść na te same pytania w innych państwach członkowskich.

Najczęściej zadawane pytania

Jaka kara za naruszenie EAA grozi w Estonii?

Za świadczenie usługi niespełniającej wymagań dostępności grozi grzywna do 20 000 € dla firmy (do 100 jednostek grzywny dla osoby fizycznej) – § 20 LPS. Niezależnie od tego TTJA może nałożyć sunniraha, czyli grzywnę w celu przymuszenia do 10 000 € na podstawie § 19, jeśli usługodawca zignoruje nakaz usunięcia braków.

Czy często podawana kwota 20 000 € jest prawdziwa?

Tak, w odniesieniu do firm. To górna granica grzywny za wykroczenie popełnione przez osobę prawną (§ 20). 10 000 € to inna sankcja: grzywna w celu przymuszenia za zignorowanie nakazu.

Czy można zostać ukaranym za samą niedostępną stronę?

Tak, jeśli strona jest częścią usługi objętej ustawą, np. handlu elektronicznego: świadczenie usługi niespełniającej wymagań jest wykroczeniem z § 20. TTJA może też nakazać usunięcie braków, a jeśli nakaz nie zostanie wykonany – nałożyć grzywnę w celu przymuszenia oraz ograniczyć świadczenie usługi albo go zakazać.

Kto pilnuje przestrzegania przepisów?

Tylko TTJA – jeden organ dla produktów i wszystkich rodzajów usług, co jak na standardy UE jest wyjątkowo scentralizowanym rozwiązaniem.

Czy za dostępność sklepu odpowiada platforma e-commerce, a nie ja?

Nie. Wytyczne TTJA jednoznacznie stwierdzają, że odpowiedzialność ponosi sprzedawca jako usługodawca, a nie właściciel czy twórca platformy.


Powiązane artykuły

Uwaga o źródłach: cytat z § 20 pochodzi dosłownie z tekstu jednolitego LPS w Riigi Teataja (obowiązującego od 28 czerwca 2022 r., bez zmian); cytat o zasadzie doboru usług do kontroli pochodzi dosłownie z prognozy zagrożeń TTJA na 2026 r. (Ohuprognoos 2026, zatwierdzonej 5 stycznia 2026 r.); pozostałe estońskie cytaty pochodzą dosłownie z oficjalnych wytycznych TTJA dotyczących usług.

Share this post

You might also like

Two more articles worth reading while this topic is still fresh.

Panel dostępności z wynikiem zgodności i wyróżnionymi problemami WCAG.

Jaki wynik dostępności w procentach oznacza zgodność z przepisami?

Nie ma progu procentowego, który gwarantuje zgodność. Sprawdź, co się liczy.

Four WCAG principle icons displayed side by side on a light background: an eye for Perceivable, a keyboard for Operable, a speech bubble for Understandable, and a solid cube for Robust.

WCAG: kompletny przewodnik po zasadach, poziomach zgodności i standardach dostępności

WCAG w pigułce: cztery zasady, poziomy A, AA i AAA oraz kolejne wersje.