Skip to main contentOpen accessibility widget
Compliance

EAA-boetes in Litouwen: € 500–€ 15.000, en nu ook voor fintechs

Litouwen: EAA-boetes van € 500–€ 15.000, wet in 2026 al twee keer gewijzigd.

Author avatar

Alen Velkov

Author

Lithuania - EAA Fines

Litouwen wijzigde zijn toegankelijkheidswet in 2026 twee keer, en sloot daarmee een maas voor fintechs

De boete is bescheiden: € 500 tot € 15.000. Toch is Litouwen interessant, omdat het zijn toegankelijkheidswet dit jaar al twee keer heeft aangepast. Een van die wijzigingen dicht een gat dat we nergens anders gedicht zagen.

In het kort

De Litouwse EAA-wet, de Gaminių ir paslaugų prieinamumo reikalavimų įstatymas (GPPRĮ), wet nr. XIV-1633, geldt sinds 28 juni 2025 en is in 2026 twee keer gewijzigd: bij wet nr. XV-760 (10 maart, in werking op 1 april) en wet nr. XV-907 (12 mei, in werking op 30 juni). Mogelijke sancties zijn een waarschuwing, een boete van € 500–€ 15.000 (in drie niveaus), of een besluit dat het aanbieden op de markt beperkt of verbiedt. Een boete sluit een beperking voor dezelfde overtreding niet uit, en sinds april 2026 kan die beperking al worden opgelegd voordat de behandeling van de zaak is afgerond. Vier instanties houden toezicht; daarnaast is er een wettelijke adviescommissie voor toegankelijkheid. Met de wijziging van 2026 worden bankdiensten voor consumenten bovendien gedefinieerd naar het soort dienst in plaats van naar het soort aanbieder.


De oplossing voor fintechs

Deze wijziging verdient navolging, en we hebben geen andere lidstaat gezien die haar heeft doorgevoerd.

Oorspronkelijk hing het begrip “bankdiensten voor consumenten” in de Litouwse wet af van de formele status van de aanbieder: een bank of een financiële instelling met een vergunning. De wijziging van 1 april 2026 verving dat door een functionele toets. Nu valt elke marktdeelnemer eronder die een van de uitdrukkelijk genoemde diensten levert: krediet, beleggingsdiensten, betaaldiensten of elektronisch geld.

Welk gat daarmee wordt gedicht, is duidelijk zodra u het ziet. Zolang de definitie van de status van de aanbieder afhing, kon een fintech zonder bankvergunning die een functioneel identiek betaal- of kredietproduct aanbood, beweren dat hij helemaal niet onder de bankcategorie viel. Litouwen heeft dat argument weggenomen.

Vóór 1 april 2026Sinds 1 april 2026
ToetsWie de aanbieder is (bank of financiële instelling met vergunning)Wat de dienst is
Valt eronderInstellingen met een vergunningElke marktdeelnemer die krediet-, beleggings-, betaal- of e-gelddiensten levert
Fintech zonder bankvergunningKon stellen er niet onder te vallenValt eronder

Hebt u een fintechbedrijf in de EU? Let dan op of andere landen hun wet op dezelfde manier aanpassen. In Litouwen geldt het al voor u.

Welke sancties zijn er?

Een handhavingsprocedure begint na een klacht van een consument, eindgebruiker, staats- of gemeentelijke instelling, consumentenorganisatie of een andere belanghebbende, of op initiatief van de toezichthouder zelf als die voldoende redenen heeft om een overtreding te vermoeden.

Er zijn drie mogelijke uitkomsten:

  • een waarschuwing (įspėjimas), alleen mogelijk als een niet-conform product nooit bij consumenten is terechtgekomen en de marktdeelnemer het vrijwillig uit de handel heeft genomen (art. 23, lid 6);
  • een boete van € 500 tot € 15.000 in drie niveaus (art. 23): € 500–€ 2.500 voor een niet-conform product of een niet-conforme dienst, € 1.000–€ 6.500 voor wie een verbod, beperking of bevel van de toezichthouder negeert, en € 2.500–€ 15.000 als het product of de dienst de gezondheid van een consument heeft geschaad. Het uitgangspunt is het midden van de marge; verzachtende omstandigheden brengen het bedrag omlaag, verzwarende omhoog;
  • een besluit dat het aanbieden van het product op de markt beperkt of verbiedt.

Boetes en marktmaatregelen stapelen zich op: een boete ontslaat de marktdeelnemer niet van de plicht om het niet-conforme product uit de handel te nemen of de dienst stop te zetten (art. 23, lid 5). Dezelfde overtreding kan dus een boete én een beperking opleveren. Sinds 1 april 2026 noemt de wet die combinatie ook uitdrukkelijk als een van de besluiten die de toezichthouder na behandeling van de zaak kan nemen: een boete samen met een verbod of beperking op het aanbieden van het product (art. 26, lid 9, onder 3, gewijzigd bij wet nr. XV-760). De wijziging van 2026 heeft het systeem verder aangescherpt: toezichthouders nemen beperkende maatregelen nu zonder te wachten tot het besluit over het proces-verbaal van de overtreding is behandeld en goedgekeurd (art. 26, lid 3). De marktmaatregel kan dus al ingaan voordat al het papierwerk klaar is.

Tegen een besluit waarbij een boete, een waarschuwing of een marktbeperking wordt opgelegd, kan binnen een maand na de betekening worden opgekomen volgens artikel 14 van de Viešojo administravimo įstatymas (wet op het openbaar bestuur) of volgens de Administracinių bylų teisenos įstatymas (wet op de bestuursrechtspraak). Een beroep bij de rechter schort het besluit niet op, tenzij de rechter anders beslist (art. 27).

Met een marge van € 500–€ 15.000 zit Litouwen in de lagere middenmoot van de EU: boven het toegankelijkheidsniveau van € 6.000 in Slowakije, maar ver onder de € 132.720 van Kroatië of de € 400.000 van Tsjechië. Let wel op de opbouw: de waarschuwing is een formele wettelijke uitkomst, niet alleen een informele gewoonte. Maar ze is beperkt: ze is alleen bedoeld voor producten die vrijwillig uit de handel zijn genomen voordat ze bij consumenten terechtkwamen.

Vier toezichthouders, met een adviescommissie ernaast

Het toezicht in Litouwen, met de termen die het ministerie zelf gebruikt:

InstantieToezicht op
Valstybinė vartotojų teisių apsaugos tarnyba (Staatsdienst voor de bescherming van consumentenrechten)computerhardware voor algemeen gebruik door consumenten (vartotojų bendrosios paskirties kompiuterių aparatinės įrangos sistemos), zelfbedieningsterminals, e-readers (elektroninės skaityklės), eindapparatuur voor telecom, bankdiensten, e-books, e-commerce en, sinds de wijziging van 2026, apparatuur voor toegang tot audiovisuele media
Lietuvos transporto saugos administracija (Litouwse administratie voor vervoersveiligheid)Onderdelen van vervoersdiensten
Lietuvos Respublikos ryšių reguliavimo tarnyba (de Litouwse telecomtoezichthouder)Elektronische communicatiediensten
Lietuvos radijo ir televizijos komisija (de Litouwse commissie voor radio en televisie)Audiovisuele mediadiensten; het toezicht op apparatuur voor toegang tot audiovisuele media is in 2026 bij haar weggehaald

Vier is weinig voor de regio: Letland verdeelt het toezicht op diensten over zeven instanties, Slovenië over acht. De Staatsdienst voor de bescherming van consumentenrechten heeft nu veruit de breedste taak van de vier, en is dus voor de meeste bedrijven de toezichthouder waarmee ze te maken krijgen.

Bijzonder is artikel 5. Dat stelt de Gaminių ir paslaugų prieinamumo klausimų koordinavimo komisija in (de coördinatiecommissie voor de toegankelijkheid van producten en diensten): een vast adviesorgaan, ondergebracht bij de instelling die de minister van Sociale Zekerheid en Arbeid aanwijst. De commissie bestudeert toegankelijkheidsvraagstukken en doet beleidsvoorstellen aan ministeries en andere instanties. Ze brengt de toezichthouders en andere overheidsinstellingen samen met organisaties van mensen met een beperking, onderzoeks- en onderwijsinstellingen en bedrijfsorganisaties; die laatste drie groepen moeten samen minstens een derde van de leden leveren. Dat alles staat in de wet zelf. Spanje richtte in 2026 bij koninklijk besluit een coördinerende technische eenheid op; de meeste andere lidstaten laten dit soort afstemming informeel. In deze reeks komen we telkens weer versnipperd toezicht tegen. Litouwen heeft daar vanaf het begin een institutioneel antwoord op in de wet opgenomen.

Certificering voor e-books

Litouwen heeft iets wat we nergens anders in de EU hebben gevonden: een werkende certificeringsregeling voor toegankelijke publicaties.

De Lietuvos audiosensorinė biblioteka (Audiosensorische Bibliotheek, LAB) voert die regeling sinds maart 2024 uit en toetst EPUB-bestanden aan WCAG 2.2 niveau AA. Ze bestond dus al ruim een jaar voordat de EAA van toepassing werd.

Voor uitgevers is dat een concrete manier om aan de eisen te voldoen, in plaats van een kwestie van interpretatie: u dient het bestand in en krijgt een oordeel. Elders moet de uitgever zelf beoordelen of een e-book aan EN 301 549 voldoet. Geeft u e-books uit in de EU, dan is het goed om deze regeling te kennen, ook als Litouwen niet uw belangrijkste markt is. Een EPUB-bestand met een LAB-certificaat is immers bewijs dat u ook elders kunt gebruiken.

Toepassingsgebied: het hele spoornet

Voor vervoerders is één keuze het vermelden waard. Litouwen past de volledige toegankelijkheidseisen toe op het hele nationale spoornet, zonder de uitzonderingen voor stads-, voorstads- en regionaal vervoer die de meeste lidstaten uit de optionele uitsluitingen van de richtlijn overnemen.

Voor stads- en voorstadsvervoer over de weg is het juist andersom: daar gelden de eisen alleen voor niet-geïntegreerde interactieve zelfbedieningsterminals. In Litouwen telt de vervoerswijze dus zwaarder dan de regio.

De gebruikelijke onderdelen

Micro-ondernemingen die diensten verlenen, zijn volledig vrijgesteld (art. 7, lid 1): minder dan tien werknemers en een omzet of balanstotaal van minder dan € 2 miljoen.

De financieringsval geldt ook hier: een marktdeelnemer die geld aanneemt dat specifiek bedoeld is om de toegankelijkheid te verbeteren, kan zich niet meer beroepen op de uitzondering voor een onevenredige last. Diezelfde regel zagen we in Polen, Luxemburg, Denemarken en Finland.

De eisen voor het alarmnummer 112 gelden pas vanaf 28 juni 2027. De richtlijn staat dat toe en verschillende lidstaten hebben er gebruik van gemaakt.

Collectieve klachten zijn mogelijk: staats- of gemeentelijke instanties, consumentenorganisaties of andere belanghebbenden kunnen namens een consument een klacht indienen.

Wordt er al gehandhaafd?

Er zijn nog geen boetes of beperkende besluiten bekend. De situatie in Litouwen is ongewoon, omdat het wettelijk kader tijdens de handhaving is blijven veranderen: de wet die op 28 juni 2025 van toepassing werd, is niet de wet die nu geldt, en de tweede wijziging van 2026 werd in mei aangenomen en trad op 30 juni in werking. Een toezichthouder die zijn eerste zaken behandelt, werkt dus met een tekst die steeds verandert.

Wat dit betekent voor uw bedrijf

  1. Ga na of u sinds kort onder de wet valt. Levert u in Litouwen krediet-, betaal-, beleggings- of e-gelddiensten zonder bankvergunning? Dan valt u sinds de wijziging van april 2026 onder de categorie bankdiensten voor consumenten. Dat is de meest waarschijnlijke reden dat de Litouwse risicoanalyse van een bedrijf nu verouderd is.
  2. Reken op de Staatsdienst voor de bescherming van consumentenrechten. Die houdt toezicht op de meeste productcategorieën en op bankdiensten, e-books en e-commerce, en sinds 2026 ook op apparatuur voor toegang tot audiovisuele media.
  3. Ga er niet van uit dat de boete het ergste is wat u kan overkomen. De toezichthouder kan het aanbieden op de markt beperken of verbieden én u voor dezelfde overtreding een boete geven, en sinds april 2026 kan die beperking al worden opgelegd voordat de behandeling van de zaak is afgerond.
  4. Geeft u e-books uit? Maak dan gebruik van de certificering van LAB.

Veelgestelde vragen

Hoe hoog is de EAA-boete in Litouwen?

€ 500 tot € 15.000, in drie niveaus: € 500–€ 2.500 voor de overtreding zelf, € 1.000–€ 6.500 voor wie een verbod of bevel van de toezichthouder negeert, en € 2.500–€ 15.000 als de gezondheid is geschaad. Daarnaast kan het aanbieden op de markt worden beperkt of verboden; een boete sluit zo’n beperking niet uit. Een waarschuwing is mogelijk als een niet-conform product vrijwillig uit de handel is genomen voordat het bij consumenten terechtkwam.

Is de wet veranderd sinds de inwerkingtreding?

Ja, twee keer in 2026: bij wet nr. XV-760 (in werking op 1 april) en wet nr. XV-907 (aangenomen op 12 mei, in werking op 30 juni).

Ik heb een fintechbedrijf, geen bank. Val ik onder de wet?

In Litouwen wel. Sinds april 2026 worden bankdiensten voor consumenten gedefinieerd naar de dienst die wordt geleverd (krediet, beleggen, betalen, elektronisch geld), niet naar de vergunning van de aanbieder.

Wie houdt toezicht?

Vier instanties, met een wettelijke coördinatiecommissie voor de toegankelijkheid van producten en diensten als adviesorgaan. De Staatsdienst voor de bescherming van consumentenrechten heeft de breedste taak.

Kan ik e-books laten certificeren?

Ja. De Audiosensorische Bibliotheek certificeert sinds maart 2024 EPUB-bestanden aan de hand van WCAG 2.2 niveau AA. Het is de enige werkende regeling van die soort die we in de EU hebben gevonden.


Lees ook

Over de bronnen: de boeteniveaus, de procedure en de toezichthouders zijn gecontroleerd aan de hand van de geconsolideerde tekst van wet nr. XIV-1633, zoals gewijzigd bij XV-760 en XV-907 (art. 5, 6, 7, 14, 23, 26, 27 en 28; gelezen via de consolidatie van Infolex, omdat e-TAR geautomatiseerde toegang blokkeert), en aan de hand van de officiële uitvoeringsrichtlijnen van het ministerie van Sociale Zekerheid en Arbeid (editie mei 2026).

Share this post

You might also like

Two more articles worth reading while this topic is still fresh.

Spain - EAA fines

Ley europea de accesibilidad in Spanje: EAA-boetes tot € 1.000.000

Spanje kent geen vaste EAA-boete: sector en regio bepalen, tot € 1.000.000.

Malta - EAA Fines

EAA-boete in Malta: nog geen bedrag, alleen herstelbevelen

Malta kent nog geen EAA-boetebedrag. De genoemde € 1.000–€ 50.000 klopt niet.