Inleiding
Wie de RGAA wil begrijpen, moet eerst weten hoe digitale toegankelijkheid in Europa in het algemeen is geregeld. De technische eisen zijn gebaseerd op WCAG, een internationale standaard. Op Europees niveau krijgen die eisen extra gewicht door de European Accessibility Act (EAA), die vanaf 2025 vooral voor bedrijven in de private sector wettelijke verplichtingen invoert. En sommige landen, zoals Frankrijk, hebben deze principes vastgelegd in een juridisch bindend nationaal kader: de RGAA.
Veel organisaties zeggen tegenwoordig dat hun website “RGAA-conform” is. Kijkt u beter, dan is vaak niet duidelijk wat dat betekent. Een percentage, een verouderde audit, een gepubliceerde verklaring. Maar of een website aan de RGAA voldoet, laat zich niet samenvatten in één cijfer of één formaliteit.
Wie de RGAA begrijpt, ziet beter hoe de toegankelijkheid van een digitale dienst wordt beoordeeld, los van de formele verplichtingen. Conformiteit berust op meetbare criteria en vraagt om doorlopende monitoring, niet om een eenmalige goedkeuring.
Wat is de RGAA?
De RGAA (Référentiel Général d’Amélioration de l’Accessibilité, letterlijk: algemeen referentiekader voor het verbeteren van de toegankelijkheid) is het Franse kader dat vastlegt hoe digitale diensten toegankelijk moeten worden gemaakt voor mensen met een beperking. Wie zich afvraagt “wat is de RGAA?” of “waar staat RGAA voor?”, krijgt dus een eenvoudig antwoord: het is de officiële Franse toegankelijkheidsstandaard voor digitale diensten.
De RGAA vloeit voort uit de Franse wet van 11 februari 2005 en moet ervoor zorgen dat openbare online communicatiediensten voor iedereen bruikbaar zijn, zonder drempels in de digitale interface.
De RGAA is meer dan een lijst met goede praktijken. Het is een normatief, juridisch en operationeel kader dat bedoeld is om in de praktijk toe te passen. Het biedt een nauwkeurige en controleerbare methode om de toegankelijkheid van een website, intranet, extranet of mobiele app te beoordelen.
RGAA: principes en criteria
Digitale toegankelijkheid volgens de RGAA berust op vier basisprincipes, rechtstreeks overgenomen uit WCAG: waarneembare content, bedienbare interfaces, begrijpelijke informatie en robuuste techniek.
Die principes zijn uitgewerkt in concrete technische RGAA-criteria. In de praktijk betekent dat bijvoorbeeld: informatie mag niet afhangen van één enkel zintuig (zoals kleur of geluid), interfaces moeten met alleen het toetsenbord te bedienen zijn, en content moet goed werken met hulptechnologie (schermlezers, spraakbediening).
De RGAA steunt uitdrukkelijk op WCAG 2.1 en de Europese norm EN 301 549. Daarom wordt het verband tussen RGAA en WCAG vaak benadrukt: de RGAA is de juridisch afdwingbare Franse uitwerking van deze internationale standaarden.
Wat is de huidige versie van de RGAA?
De versie die nu geldt, is RGAA 4.1.2. Die is afgestemd op WCAG 2.1, niveau A en AA, en is op dit moment de officiële maatstaf om te beoordelen of digitale diensten in Frankrijk aan de wet voldoen.
RGAA 4.1.2 telt 106 criteria, met gedetailleerde technische tests. Die criteria vormen de basis van elke RGAA-audit en van elke betrouwbare RGAA-checker, of die nu automatisch werkt of door mensen wordt uitgevoerd.
Voor wie geldt de RGAA?
De RGAA geldt voor openbare online communicatiediensten: elk aanbod van digitale content of functies dat voor het publiek toegankelijk is.
Daaronder vallen vooral:
- overheidsinstanties (de staat, lokale overheden, openbare instellingen);
- private organisaties die een publieke taak uitvoeren;
- bepaalde private bedrijven;
- dat laatste vooral sinds RGAA en EAA vanaf 2025 aan elkaar gekoppeld zijn.
Het gaat onder meer om:
- websites (informatief, e-commerce, institutioneel);
- intranetten en extranetten;
- mobiele apps;
- bepaalde softwaretoepassingen die in de browser werken.
Er bestaan uitzonderingen (verouderde content, content van derden, onevenredige last), maar die moeten worden onderbouwd, gedocumenteerd en openbaar gemaakt.
RGAA en EAA: welke verplichtingen gelden in 2026?
In 2026 krijgt de RGAA een andere status: het wordt een blijvende eis, versterkt door de European Accessibility Act. De koppeling tussen RGAA en EAA staat nu centraal, zeker voor private bedrijven.
De belangrijkste verplichtingen zijn:
- toegankelijkheid vanaf het moment dat een nieuwe dienst live gaat;
- regelmatige RGAA-audits van bestaande diensten;
- een toegankelijkheidsverklaring publiceren en die regelmatig bijwerken;
- een meerjarenplan voor toegankelijkheid opstellen en uitvoeren;
- toegankelijkheid al vanaf de ontwerpfase in projecten meenemen.
Sommige sectoren lopen extra risico:
- B2C-e-commerce;
- vervoer;
- banken en verzekeraars;
- audiovisuele media.
Wie niet aan de eisen voldoet, kan van de toezichthouder, de Arcom (Autorité de régulation de la communication audiovisuelle et numérique), een ingebrekestelling krijgen en een boete tot € 50.000 voor ontoegankelijke diensten (tot € 25.000 als de toegankelijkheidsdocumentatie ontbreekt, zoals de toegankelijkheidsverklaring). De boete van € 50.000 geldt alleen voor overheidsinstanties en andere organisaties die onder artikel 47, I, 1° tot en met 3°, van de Franse wet van 2005 over gelijke rechten voor mensen met een beperking vallen. Bij grote private bedrijven (artikel 47, I, 4°) mag de Arcom alleen de documentatieverplichtingen controleren; zij riskeren dus de boete van € 25.000. De EAA-boete voor producten en diensten staat daar los van en is veel lager.
RGAA-audit: kosten en de rol van RGAA-checkers
Waarom een RGAA-audit laten uitvoeren?
Een RGAA-audit is nodig om het werkelijke toegankelijkheidsniveau te meten, tekortkomingen op te sporen, een correcte toegankelijkheidsverklaring te publiceren en bij een controle te kunnen aantonen dat u aan de eisen voldoet.
Automatische RGAA-checkers helpen om een deel van de problemen te vinden, maar alleen zijn ze niet genoeg. Of een dienst aan de RGAA voldoet, blijkt pas uit tests door mensen aan de hand van de 106 officiële criteria.
Wat kost een RGAA-audit in Frankrijk?
- Vereenvoudigde RGAA-audit (5–10 pagina's): € 1.500 tot € 3.000 (excl. btw)
- Standaard RGAA-audit (10–15 pagina's): € 3.000 tot € 6.000 (excl. btw)
- Volledige RGAA-audit / complexe diensten: € 6.000 tot € 15.000 (excl. btw) of meer
Om aantoonbaar en juridisch onderbouwd aan de eisen te voldoen, is een RGAA-audit in de regel noodzakelijk.
Tot slot: de RGAA als motor van digitale volwassenheid
De RGAA wordt vaak gezien als een lastige verplichting. In werkelijkheid is het veel meer dan dat: een instrument om digitale toegankelijkheid te sturen, op basis van objectieve, meetbare en erkende criteria.
Vanaf 2026 is de vraag niet meer of u aan de RGAA moet voldoen, maar wanneer en hoe u toegankelijkheid blijvend in digitale projecten verankert. Organisaties die de RGAA zien als een doorlopend proces in plaats van een eenmalige audit, verkleinen hun juridische risico, verbeteren de gebruikservaring en worden geloofwaardiger.
Zo wordt toegankelijkheid een echte graadmeter voor digitale volwassenheid, net als beveiliging en prestaties.



