Wprowadzenie
Zanim przejdziemy do szczegółów RGAA, warto przyjrzeć się szerszym ramom prawnym dostępności cyfrowej w Europie. Wymagania techniczne opierają się na międzynarodowym standardzie WCAG. Na poziomie unijnym wzmacnia je Europejski akt o dostępności (EAA), który od 2025 r. nakłada obowiązki prawne zwłaszcza na podmioty prywatne. Niektóre kraje, np. Francja, przełożyły te zasady na wiążące przepisy krajowe – we Francji jest to właśnie RGAA.
Wiele organizacji twierdzi dziś, że ich strona jest „zgodna z RGAA”. Gdy jednak przyjrzeć się temu bliżej, sprawa często okazuje się mniej oczywista: jakiś procent, nieaktualny audyt, opublikowana deklaracja. Tymczasem zgodności z RGAA nie da się sprowadzić do jednej liczby ani do formalności.
Kto rozumie RGAA, ten lepiej widzi, jak naprawdę ocenia się dostępność usługi cyfrowej – nie tylko pod kątem formalnych obowiązków. Zgodność opiera się na mierzalnych kryteriach i wymaga stałego monitorowania, a nie jednorazowego potwierdzenia.
Czym jest standard RGAA?
RGAA (Référentiel Général d’Amélioration de l’Accessibilité, czyli ogólny standard poprawy dostępności) to francuski dokument określający, jak udostępniać usługi cyfrowe osobom z niepełnosprawnościami. Odpowiedź na pytania „czym jest RGAA?” albo „co oznacza RGAA?” jest więc prosta: to oficjalny francuski standard dostępności usług cyfrowych.
RGAA wprowadzono na podstawie francuskiej ustawy z 11 lutego 2005 r. Jego celem jest zapewnienie, by z publicznych usług komunikacji internetowej mógł korzystać każdy, bez barier wynikających z interfejsów cyfrowych.
RGAA to coś więcej niż zbiór dobrych praktyk. To zarazem norma, akt prawny i narzędzie pracy, przygotowane z myślą o praktycznym stosowaniu. Daje precyzyjną i sprawdzalną metodę oceny dostępności strony internetowej, intranetu, extranetu czy aplikacji mobilnej.
Standard RGAA: zasady i kryteria dostępności
Dostępność cyfrowa według RGAA opiera się na czterech podstawowych zasadach, przejętych wprost z WCAG: postrzegalności treści, funkcjonalności interfejsów, zrozumiałości informacji i solidności technologii.
Zasady te przekładają się na konkretne kryteria techniczne RGAA. W praktyce oznacza to na przykład, że informacja nie może opierać się na jednym zmyśle (np. wyłącznie na kolorze lub dźwięku), interfejs musi dać się obsłużyć za pomocą klawiatury, a treść musi poprawnie działać z technologiami wspomagającymi (czytnikami ekranu, asystentami głosowymi).
RGAA wprost opiera się na WCAG 2.1 i europejskiej normie EN 301 549. Dlatego tak często podkreśla się związek RGAA z WCAG: RGAA to francuskie, prawnie egzekwowalne wdrożenie tych międzynarodowych standardów.
Jaka wersja RGAA obowiązuje obecnie?
Obecnie obowiązuje RGAA 4.1.2. Ta wersja odpowiada WCAG 2.1 na poziomach A i AA i jest oficjalnym punktem odniesienia przy ocenie zgodności usług cyfrowych z prawem we Francji.
RGAA 4.1.2 obejmuje 106 kryteriów, do których przypisano szczegółowe testy techniczne. Na nich opiera się każdy audyt RGAA i każda wiarygodna weryfikacja zgodności z RGAA – zarówno automatyczna, jak i przeprowadzana przez audytora.
Kogo dotyczy RGAA?
RGAA ma zastosowanie do publicznych usług komunikacji internetowej, czyli do wszelkich treści i funkcji cyfrowych udostępnianych publicznie.
Dotyczy to w szczególności:
- podmiotów publicznych (państwa, samorządów, instytucji publicznych),
- organizacji prywatnych, którym powierzono realizację zadań publicznych,
- niektórych firm prywatnych,
- zwłaszcza od 2025 r., gdy RGAA powiązano z EAA.
Chodzi przede wszystkim o:
- strony internetowe (informacyjne, sklepy internetowe, strony instytucji),
- intranety i extranety,
- aplikacje mobilne,
- niektóre aplikacje działające w przeglądarce.
Istnieją wyjątki (treści archiwalne, treści pochodzące od podmiotów trzecich, nieproporcjonalne obciążenie), ale każdy trzeba uzasadnić, udokumentować i publicznie zadeklarować.
RGAA i EAA: jakie obowiązki trzeba spełnić w 2026 r.?
W 2026 r. RGAA zmienia charakter: staje się stałym wymaganiem, wzmocnionym przez Europejski akt o dostępności. Powiązanie RGAA z EAA ma dziś zasadnicze znaczenie, zwłaszcza dla firm prywatnych.
Najważniejsze obowiązki to:
- zapewnienie dostępności od momentu uruchomienia nowej usługi,
- regularne audyty RGAA istniejących usług,
- opublikowanie deklaracji dostępności i jej regularna aktualizacja,
- przyjęcie wieloletniego planu dostępności,
- uwzględnianie dostępności już na etapie projektowania.
Szczególnie narażone są niektóre sektory:
- handel elektroniczny B2C,
- transport,
- bankowość i ubezpieczenia,
- media audiowizualne.
Za niespełnienie tych obowiązków francuski organ regulacyjny Arcom (Autorité de régulation de la communication audiovisuelle et numérique) może wydać formalne wezwanie do usunięcia naruszeń (mise en demeure) i nałożyć karę pieniężną do 50 000 € za niedostępne usługi (do 25 000 € za braki w dokumentacji dotyczącej dostępności, np. brak deklaracji dostępności). Kara do 50 000 € dotyczy wyłącznie podmiotów publicznych i innych podmiotów wymienionych w art. 47 ust. I pkt 1–3 francuskiej ustawy z 11 lutego 2005 r. o równych prawach i szansach osób z niepełnosprawnościami (loi n° 2005-102). W przypadku dużych firm prywatnych (art. 47 ust. I pkt 4) Arcom może kontrolować jedynie obowiązki dokumentacyjne, więc grozi im kara do 25 000 €. Kara przewidziana w przepisach wdrażających EAA w odniesieniu do produktów i usług to odrębna, znacznie niższa kwota.
Audyt RGAA: ceny i rola narzędzi do sprawdzania zgodności
Po co przeprowadzać audyt RGAA? Audyt RGAA jest potrzebny, by zmierzyć rzeczywisty poziom dostępności, wykryć niezgodności, opublikować prawidłową deklarację dostępności i wykazać zgodność w razie kontroli.
Automatyczne narzędzia do sprawdzania zgodności z RGAA pomagają wykryć część problemów, ale same nie wystarczą. Zgodność z RGAA potwierdzają testy ręczne, prowadzone według 106 oficjalnych kryteriów.
Ile kosztuje audyt RGAA we Francji
- Uproszczony audyt RGAA (5–10 podstron): od 1500 € do 3000 € netto
- Standardowy audyt RGAA (10–15 podstron): od 3000 € do 6000 € netto
- Pełny audyt RGAA / złożone usługi: od 6000 € do 15 000 € netto i więcej
Audyt RGAA jest zwykle niezbędny, by zgodność dało się udowodnić i obronić od strony prawnej.
Podsumowanie: RGAA jako miara dojrzałości cyfrowej
RGAA często postrzega się jako uciążliwy obowiązek. W rzeczywistości to coś znacznie więcej: narzędzie do zarządzania dostępnością cyfrową, oparte na obiektywnych, mierzalnych i uznanych kryteriach.
Od 2026 r. pytanie nie brzmi już „czy musimy spełniać RGAA?”, tylko „kiedy i jak na stałe wbudować dostępność w projekty cyfrowe?”. Organizacje, które traktują RGAA jako ciągły proces, a nie jednorazowy audyt, zmniejszają ryzyko prawne, poprawiają wygodę korzystania ze swoich usług i budują wiarygodność.
Dostępność staje się w ten sposób rzeczywistą miarą dojrzałości cyfrowej, na równi z bezpieczeństwem czy wydajnością.



